Η στήριξη αφορά επιχορήγηση επιλέξιμων δαπανών, που όντως πραγματοποιήθηκαν και καταβλήθηκαν.

        Οι επιλέξιμες δαπάνες είναι σύμφωνες με τα άρθρα 45, 60 και 61 του Καν. (ΕΕ) 1305/2013 και αφορούν σε.
Δαπάνες για τη μελέτη και κατασκευή ή κατασκευή [συμπεριλαμβανομένων και των άλλων δαπανών, που απαιτούνται όπως απαλλοτριώσεις, μεταφοράς δικτύων Οργανισμών Κοινής Ωφελείας (ΟΚΩ)] του έργου και δαπάνες αρχαιολογικών εργασιών.
Δεν είναι επιλέξιμες δαπάνες που αφορούν σε συνήθεις παρεμβάσεις συντήρησης.
Ο Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) δεν είναι επιλέξιμος, εκτός της περίπτωσης που δεν είναι ανακτήσιμος δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας για τον ΦΠΑ (άρθρο 69§3γ του Καν. 1303/2013).

   Οι προτεινόμενες παρεμβάσεις είναι επιλέξιμες για στήριξη, εφόσον τηρούνται οι ακόλουθες βασικές προϋποθέσεις:
• Αφορά έργο που υλοποιείται σε εκτός σχεδίου περιοχή και αφορά πρόσβαση σε γεωργική γη ή κτηνοτροφική εκμετάλλευση.
• Η πράξη είναι συμβατή με τους κανόνες επιλεξιμότητας που τίθενται στην πρόσκληση
• Ο φορέας που υποβάλλει την πρόταση εμπίπτει στους δικαιούχους του μέτρου
• Η πρόταση συνοδεύεται από τα υποχρεωτικά έγγραφα (αδειοδοτήσεις και εγκρίσεις), που ορίζονται στην πρόσκληση (όπως αίτηση ενίσχυσης, τεχνικό δελτίο, περιβαλλοντικές και λοιπές αδειοδοτήσεις)
• Το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης του έργου είναι εντός της περιόδου επιλεξιμότητας του ΠΑΑ 2014-2020.

   Δεν είναι επιλέξιμη η στήριξη σε δρόμους που εξυπηρετούν τη γενική κυκλοφορία και αποτελούν μέρος του ευρύτερου οδικού δικτύου.

  Για την ιεράρχηση των προτεινόμενων έργων εξετάζονται τα εξής :
• Η ωριμότητα των έργων από πλευράς ύπαρξης κατά περίπτωση μελετών και ειδικών αδειοδοτήσεων που απαιτούνται από τη φύση του κάθε έργου.
• Η σκοπιμότητα και αποδοτικότητα της πράξης σε σχέση με το αναμενόμενο αποτέλεσμα
• Η συνέργεια/συμπληρωματικότητα της πράξης με το υφιστάμενο ή και υπό κατασκευή οδικό δίκτυο
• Χωροταξικά κριτήρια (όπως περιοχές με φυσικές καταστροφές, ορεινές και μειονεκτικές περιοχές)
• Πρόσβαση σε κτηνοτροφικές ή μικτές εκμεταλλεύσεις

    Η στήριξη παρέχεται μέσω επιχορήγησης, βάσει επιλέξιμων δαπανών που όντως πραγματοποιήθηκαν και πληρώθηκαν.

        Το Υπομέτρο περιλαμβάνει Μελέτες και Έργα Διάνοιξης νέων δασικών οδών σε δάση και δασικές εκτάσεις, έργα ς βελτίωσης του υπάρχοντος δασικού οδικού δικτύου, συνοδά αυτών έργα καθώς και υποδομές μετατόπισης μεταφοράς δασικών προϊόντων όπως κορμοπλατείες, σχοινογερανοί κ.λ.π.

Οι επιλέξιμες δαπάνες ανά κατηγορία ενέργειας ενδεικτικά είναι οι εξής:
1. Δασική οδοποιία
1.α. Μελέτη δρόμου – Τεχνικών έργων
Χάραξη δρόμου (οριζοντιογραφία -κατά μήκος τομή - κατά πλάτος τομές – Τεχνικά έργα –
Προϋπολογισμός )
1.β. Διάνοιξη νέων δασικών οδών και βελτίωση υφισταμένων
• Χωματουργικές εργασίες (Εκσκαφές – Επιχώσεις)
• Κατασκευή Υποδομών - Υπόστρωσης - Ασφαλτικών
• Τεχνικά έργα ( Οχετοί – Γέφυρες - Τοίχοι αντιστήριξης – Δανειοθάλαμοι – Τάφροι – Κόμβοι σύνδεσης)
• Έργα Ασφάλειας – Σήμανσης (Πινακίδες, Διαγράμμισης κ.λ.π.)

2. Κορμοπλατείες
• Υλοτόμηση της επιφάνειας της κορμοπλατείας
• Εκπρέμνωση της ίδιας επιφάνειας
• Χωματουργικές εργασίες (Εκσκαφές- Επιχώσεις)
• Χαλικόστρωση (όπου κρίνεται αναγκαίο)
• Χώροι αποθήκευσης εργαλείων-μηχανημάτων ( συνοδό έργο)

3. Σχοινογερανοί
• Μελέτες
• Αγορά μηχανολογικού εξοπλισμού
• Έργα και εργασίες για την εγκατάσταση και ασφαλή λειτουργία αυτών , εντός των δασών και δασικών εκτάσεων ( εκπρεμνώσεις / εκθαμνώσεις μικρών επιφανειών καθώς και μικρές εκσκαφές και έργα πάκτωσης των στελεχών των μηχανημάτων , σημειακές κλαδεύσεις , διάνοιξη μονοπατιών διέλευσης, κλπ)

.

    Η σχετική επένδυση υποδομής:
• Είναι ενταγμένη στο Ετήσιο Πρόγραμμα Αναδασμού της Περιφέρειας, που αφορά.
Το έργο θα πρέπει να αφορά σε:
• Εκούσιους και υποχρεωτικούς αναδασμούς λόγω παραμεθορίου, με τα παράλληλα έργα αυτών,
• Παράλληλα έργα σε περιοχές περατωθέντων αναδασμών.
• Είναι συμβατή με τα οριζόμενα στην Οδηγία 91/676/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 12 Δεκεμβρίου 1991 για την προστασία των υδάτων από τη νιτρορύπανση γεωργικής προέλευσης και στην Οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21 Μαΐου 1992 για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας.

   Ισχύουν οι ίδιες αρχές κριτηρίων ανεξάρτητα από τον δικαιούχο (ιδιώτης ή δημόσιο)
• Δάση και δασικές εκτάσεις, όπου η πυκνότητα του δασικού οδικού δικτύου δεν ξεπερνά τα 20/ και μεταξύ αυτών δίνεται προτεραιότητα όσον αφορά τις διανοίξεις νέων δασικών οδών σε εκτάσεις που έχουν το πιο αραιό δασικό δίκτυο
• Δίνεται προτεραιότητα σε οδούς όπου έχει δωρεάν πρόσβαση το κοινό και οι οποίες εξυπηρετούν τις πολλαπλές λειτουργίες του δάσους
• Δίνεται προτεραιότητα σε ορεινές και μειονεκτικές περιοχές
• Δίνεται προτεραιότητα όπου υπάρχει αδυναμία πρόσβασης σε δασικές περιοχές ιδιαίτερης σημασίας (π.χ. περιοχές δικτύου 2000, προστατευόμενες περιοχές – περιοχές ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, όπως αυτές έχουν ορισθεί με το Εθνικό και Κοινοτικό θεσμικό πλαίσιο)
• Δίνεται προτεραιότητα σε περιοχές με εδαφοκλιματικά στοιχεία, που δυσχεραίνουν την πρόσβαση (ακραίες καιρικές συνθήκες, κλίση εδάφους)
• Δίνεται προτεραιότητα σε πυρόπληκτες περιοχές

     ΗΗ στήριξη αφορά επιχορήγηση επιλέξιμων δαπανών, που όντως πραγματοποιήθηκαν και πληρώθηκαν.

        Οι επιλέξιμες δαπάνες αφορούν σε:
• Μελέτες απαραίτητες για τη διενέργεια των αναδασμών ή των στοιχειωδών παράλληλων έργων αυτών όπως: μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων, μελέτη αναδασμού, μελέτη παράλληλων έργων αναδασμού (βάσει του άρθρου 45§2γ του Καν. 1305/2013)
• Δαπάνες, που αφορούν την κατασκευή των συνοδών αποστραγγιστικών έργων και του απαραίτητου αγροτικού δικτύου, όπως: κατασκευή τάφρων άρδευσης ή αποστράγγισης των τεμαχίων, μικρών τεχνικών έργων (οχετών, μικρών σωληνωτών, κ.λπ.) καθώς και οδών πρόσβασης στα νέα τεμάχια που θα δημιουργηθούν.
• Δαπάνες αρχαιολογίας (δαπάνες επιστασίας από Υπηρεσία Αρχαιολογίας) και μεταφοράς δικτύων Οργανισμών Κοινής Ωφελείας (ΟΚΩ) (μετατόπιση στύλων ΔΕΔΔΗΕ, κ.λπ.)

       Δεν είναι επιλέξιμες δαπάνες που αφορούν σε συνήθεις παρεμβάσεις συντήρησης.
Ο Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) δεν είναι επιλέξιμος, εκτός της περίπτωσης που δεν είναι ανακτήσιμος δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας για τον ΦΠΑ (άρθρο 69§3γ του Καν. 1303/2013).

    Η σχετική επένδυση υποδομής:
• Είναι ενταγμένη στο Ετήσιο Πρόγραμμα Αναδασμού της Περιφέρειας, που αφορά.
Το έργο θα πρέπει να αφορά σε:
• Εκούσιους και υποχρεωτικούς αναδασμούς λόγω παραμεθορίου, με τα παράλληλα έργα αυτών,
• Παράλληλα έργα σε περιοχές περατωθέντων αναδασμών.
• Είναι συμβατή με τα οριζόμενα στην Οδηγία 91/676/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 12 Δεκεμβρίου 1991 για την προστασία των υδάτων από τη νιτρορύπανση γεωργικής προέλευσης και στην Οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21 Μαΐου 1992 για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας.

   Προτεραιότητα δίνεται σε έργα που αφορούν:
• Κατασκευή παράλληλων έργων σε περιοχές περατωθέντων αναδασμών.
• Μεγαλύτερη μέση ιδιοκτησία, που θα προκύψει από τη συγκέντρωση της ιδιοκτησίας μετά τη μελέτη αναδασμού.
• Περιοχές με αγροτεμάχια με μέσο όρο έκτασης μικρότερο από 15Ha για την καλλιέργεια αροτραίων, με στόχο την αύξηση της βιωσιμότητάς τους.
Επίσης αποδεικνύουν ότι έχουν:
• Ωριμότητα μελέτης αναδασμού και έργων (αδειοδοτήσεις Δασικών Υπηρεσιών, Αρχαιολογίας, Περιβάλλοντος, Δ/νσεις Υδάτων κ.α.),
• Προϋποθέσεις, για την ενίσχυση πραγματικών και ικανών νέων γεωργών, για την από κοινού ομαδική γεωργική εκμετάλλευση, για τη δημιουργία νέων σχημάτων γεωργικών επιχειρήσεων καθώς και για την μεγέθυνση των εκτάσεων της γεωργικής εκμετάλλευσης με αγορά ή ενοικίαση από αυτό-καλλιεργητές (με την έννοια της ιδιότητας που προβλέπεται από το άρθρο 1 παρ.12 του Ν.674/77).

     Η ενίσχυση χορηγείται με τη μορφή επιχορήγησης επιλέξιμων δαπανών που όντως πραγματοποιήθηκαν.

   Δαπάνες που αφορούν τη μελέτη και την κατασκευή (συμπεριλαμβανομένων και των άλλων δαπανών που απαιτούνται πχ. απαλλοτριώσεις, αποζημιώσεις, Οργανισμών Κοινής Ωφελείας (ΟΚΩ), κ.λπ.) των έργων. Οι δαπάνες αυτές πρέπει να είναι σύμφωνες με τα άρθρα 45, 46, 60 και 61 του Καν. (ΕΕ)1305/2013.
Όσον αφορά το Φόρο προστιθέμενης αξίας (Φ.Π.Α.) ισχύουν τα οριζόμενα στο άρθρο 69(3γ) του Καν. (ΕΕ) 1303/2013: «Ο Φ.Π.Α. είναι μη επιλέξιμος, εκτός της περίπτωσης που δεν είναι ανακτήσιμος δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας για το Φ.Π.Α.».

    Οι προτεινόμενες επενδύσεις είναι επιλέξιμες για στήριξη, εφόσον τηρούνται τα κριτήρια επιλεξιμότητας του Άρθρο 46 του Κανονισμού. Αναλυτικότερα:

Α. Ύπαρξη Περιβαλλοντικής αδειοδότησης για τη χρήση του έργου.

Β. Οι επενδύσεις περιλαμβάνονται στο ΣΔΛΑΠ Διαφορετικά απαιτείται έλεγχος συμβατότητας με το ΣΔΛΑΠ από την αρμόδια Αρχή

Γ. Ύπαρξη υδρομετρητή Αν όχι, αποτελεί μέρος της επένδυσης

Δ. Βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας σε υφιστάμενη υποδομή άρδευσης είναι επιλέξιμη. Ε. Επενδύσεις που στοχεύουν στη βελτίωση της ποιότητας των υπόγειων υδάτων, όπως αυτή έχει καθοριστεί στα ΣΔΛΑΠ, είναι επιλέξιμες εφόσον στοχεύουν στις προτεραιότητες του Κανονισμού.

ΣΤ. Οι απαραίτητες μελέτες είναι επιλέξιμες (Άρθρο 45/2γ) εφόσον στοχεύουν στις προτεραιότητες του Κανονισμού.

Ζ. Επένδυση που χρησιμοποιεί ανακυκλωμένο νερό και δεν επηρεάζει υπόγειο ή επιφανειακό υδατικό σύστημα είναι επιλέξιμη.

Η. Δράσεις σχετικές με την παρακολούθηση των εδαφο-υδατικού περιβάλλοντος, σε περιοχές με αυξημένη γεωργική δραστηριότητα είναι επιλέξιμες
Αυτές οι δράσεις θα πρέπει να είναι συμπληρωματικές του Εθνικού Δικτύου παρακολούθησης και θα χρησιμοποιούνται ως συστήματα λήψης αποφάσεων για το σχεδιασμό και την εφαρμογή αγροτικής πολιτικής.

Θ. Βελτιώσεις σε υφιστάμενες υποδομές άρδευσης είναι επιλέξιμες:

1. Αν επιτυγχάνουν εκ των προτέρων Ελάχιστη Δυνητική Εξοικονόμηση νερού*, της τάξης του 10% για όλη την επικράτεια

2. Για υδάτινα σώματα των οποίων η κατάσταση έχει κριθεί ως λιγότερο από καλή για λόγους που σχετίζονται με την ποσότητα***, ισχύουν επιπλέον οι ακόλουθοι όροι: Η επένδυση πρέπει να διασφαλίζει πραγματική μείωση της χρήσης του νερού** ανερχόμενη τουλάχιστον στο 50% της δυνητικής εξοικονόμησης που καθίσταται δυνατή χάρη σε αυτής. Η πραγματική μείωση της χρήσης του νερού θα υπολογίζεται με τυποποιημένη μελέτη για την οποία οι προδιαγραφές θα εγκριθούν από το ΥΠΑΑΤ.

Ι. Για επένδυση συνεπαγόμενη καθαρή αύξηση της αρδευόμενης έκτασης ισχύουν τα αναφερόμενα στο άρθρο 46(5) και 46(6) του Κανονισμού. Δηλαδή:

1. η επένδυση είναι επιλέξιμη όταν:
η κατάσταση του υδατικού συστήματος το οποίο επηρεάζεται από την επένδυση δεν έχει κριθεί ως λιγότερο από καλή για λόγους που άπτονται της ποσότητας*** και υπάρχει εγκεκριμένη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) από την αρμόδια Περιβαλλοντική Αρχή, η οποία αποδεικνύει ότι η επένδυση δεν θα έχει σημαντικές αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

2. η επένδυση είναι επιλέξιμη όταν:
Δεν ισχύουν τα αναφερόμενα στο Ι.1, αλλά η επένδυση συνδυάζεται με επένδυση για βελτίωση αρδευτικής εγκατάστασης εάν κριθεί εκ των προτέρων ότι συνεπάγεται δυνητική εξοικονόμηση τουλάχιστον 5 με 25% και η επένδυση εξασφαλίζει μείωση της χρήσης του νερού σε επίπεδο συνολικής δαπάνης, που είναι ίση με το 50% της δυνητικής εξοικονόμησης, η οποία καθίσταται δυνατή από την επένδυση στην υπάρχουσα αρδευτική εγκατάσταση.

3. η επένδυση είναι επιλέξιμη όταν:
Δεν ισχύουν όσα αναφέρονται στο Ι.1. αλλά η επένδυση θέτει σε λειτουργία νέα εγκατάσταση που εφοδιάζεται με νερό από υπάρχοντα ταμιευτήρα εγκεκριμένο από τις αρμόδιες αρχές πριν από την 31.10. 2013 με δεδομένο ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις του Άρθρο 46 του Κανονισμού.****. Κ. Έργα ταμίευσης χειμερινών απορροών είναι επιλέξιμα (Άρθρο 46(4) του Κανονισμού).
Οι σωρευτικές επιπτώσεις της κατασκευής ενός ταμιευτήρα θα συνεκτιμηθούν με τυχόν άλλες παρεμβάσεις στη σχετική Λεκάνη Απορροής (ΛΑΠ) ως εκ τούτου όλα τα εν δυνάμει έργα που αφορούν στη σχετική ΛΑΠ θα επανεξετάζονται στο πλαίσιο του άρθρου 4(7) της Οδηγίας 2000/60. Επιπλέον θα πραγματοποιείται ΜΠΕ προκειμένου να διασφαλιστεί η αποφυγή της περαιτέρω υποβάθμισης των υδάτων της ΛΑΠ και της αύξησης της συνολικής κατανάλωσης υδατικών πόρων στην ευρύτερη περιοχή συμπεριλαμβανομένων και των αδειών χρήσης νερού.

   Ως προς τα κριτήρια επιλογής πρέπει να πληρούνται οι ακόλουθες αρχές:
• Βαθμός περιβαλλοντικής απόδοσης (% δυνητικής εξοικονόμησης ύδατος).
Προκρίνονται έργα που στοχεύουν σε μεγάλες εξοικονομήσεις ειδικά σε περιοχές όπου πρέπει να επιτευχθεί καλή κατάσταση των υδατίνων σωμάτων αλλά και ανάντι προστατευόμενων περιοχών. Επίσης τα έργα που προτείνονται στα ΣΔΛΑΠ ως συμπληρωματικά Μέτρα παίρνουν επιπλέον βαθμούς στην επιλογή.
• Αρχή της οικονομικής ευστάθειας των έργων (κόστος-όφελος).
Α. Μέγεθος επένδυσης σε σχέση με την αρδευόμενη περιοχή και συνεπώς το γεωργικό εισόδημα
Β. Μέγεθος της επένδυσης σε σχέση με την εξοικονόμηση νερού

• Συμπληρωματικότητα των επενδύσεων με υφιστάμενες υποδομές άρδευσης
• Βαθμός διοικητικής και τεχνικής ωριμότητας των έργων όπως απαιτείται για την άμεση εφαρμογή των επενδύσεων (μελέτες και ειδικές αδειοδοτήσεις).
• Συμπληρωματικότητα με άλλα μέτρα του Προγράμματος και άλλα Ταμεία.